Het gewoontedier, de kapper en de oude Grieken

We are all creatures of habit. We can do most things without even thinking about them; our bodies take charge and do them for us.

-Earl Nightingale-

 

Ik was bij de kapper. Er moest drie maanden corona-haar af. Onderweg naar de kapper vroeg ik me af hoe hij er aan toe zou zijn. Had de coronacrisis hem financieel hard geraakt? Zou hij angstig zijn en constant met desinfectiemiddel en mondkapjes in de weer zijn? Zou hij blij zijn dat hij zijn vak weer kon uitoefenen of zou hij gestrest zijn om alle verloren omzet in een paar maanden terug te verdienen? Eenmaal in de stoel nam hij de tijd om zaken te desinfecteren en ondanks dat hij een kwartier achter liep op het schema nam hij uitgebreid de tijd. Hij vertelde dat hij blij was dat hij weer mocht, maar voegde hij eraan toe, hij was ook blij dat hij de tijd had genomen om eens wat zaken op een rijtje te zetten. Financieel had hij uiteraard wel wat ingeleverd, maar hij had voldoende vet op de botten en zei te hebben genoten van de verstilling. Hij had nagedacht over de “ratrace” waar we voor corona in vast leken te zitten en hij had nagedacht over wat er voor hem werkelijk toe deed. Het was wat wij bij De Verkikkering vaak aanduiden met verbinding. Hij had in quarantaine gezeten met zijn vriendin en was erachter gekomen dat wanneer ze elkaar nu nog niet naar het leven staan, hun relatie wel stand zou houden. Hij noemde de online spelletjesavonden met vrienden. “Oh en weet je wat ik ook zo fijn vind”, zei hij, “dat ik niet hoef na te denken over welke begroeting bij welke persoon hoorde: een boks, twee zoenen, drie zoenen of een knuffel. Het was nu duidelijk en dat beviel hem wel. Hij ging door, want het beviel hem ook wel hoe relaxt de klanten in de stoel zaten. Het was hem opgevallen dat de klanten veel begripvoller waren als hij wat uitliep en dat het contact in het geheel veel minder gejaagd was.

 

Ik hoorde het zoveelste verhaal van iemand die de verstilling die Corona met zich meebracht eigenlijk wel aangenaam vond. Iemand die had nagedacht waar het voor hem werkelijk om draait. Iemand die van de nood een deugd had gemaakt en die had genoten van de verbinding die er wel was.

Ik moest denken aan dat we allemaal gewoontedieren zijn. Dat we de dingen doen omdat we ze nou eenmaal altijd zo hebben gedaan, zonder ons af te vragen of dat is wat we willen. Neurologisch gezien zijn we ervoor bedraad. Om hersencapaciteit vrij te houden voor noodsituaties maakt ons brein shortcuts zodat we niet bij alles hoeven na te denken. Dat is heel handig als ik een gesprek voer als ik autorijd, maar het is ook de valkuil waardoor we blijven hangen in gedrag en gedachten die niet goed voor ons, nee zelfs schadelijk voor ons zijn. Gnothi Seauton, Grieks voor ‘Ken Uzelf’, stond boven de tempel van Apollo, de plek waar de Grieken het Orakel van Delphi om raad vroegen. Veel klassieke Griekse filosofen, zoals Socrates, waren overtuigd van het idee dat ware kennis over het leven start bij intensief zelfonderzoek. Dat is wat deze kapper had gedaan. Hij had zichzelf vragen gesteld als: wat wil ik echt en wat vind ik echt belangrijk? We zijn allemaal noodgedwongen stilgezet, de ene klaagt en de ander grijpt de kans aan om uit de ratrace te stappen en naar binnen te gaan.

 

Laat los wie je denkt te moeten zijn. Richt de blik naar binnen en vind antwoorden op vragen als wie ben ik echt en wat wil ik echt?  Toen ik net afgestudeerd was riep ik de maatschappelijke waarden na: ik wil een verantwoordelijke baan, ik wil een huis en een auto en ik wil reizen. Ik wil van het leven genieten en feesten en eten en drinken. Nu ik richting de tweede helft van de 40 ga lach ik daar om. Waar was mijn eigen wens en verlangen, waar was mijn eigenheid? Ik had nog onvoldoende naar binnen gekeken om te weten wat ik echt wilde. Alleen had je dat toen niet tegen me moeten zeggen; ik wist drommels goed wat ik wel en niet wilde. En zo is het ook met de klagers. Ze denken precies te weten wat ze willen. De vraag is echter: wie is hier aan het woord? Het brein? Het geautomatiseerde gedrag van het lichaam?

 

Verstillen, rust, natuur en meditatie zijn toegangspoorten tot je eigen zelf. Hoe stiller je wordt hoe beter je jezelf kunt horen. Er is steeds meer wetenschappelijke evidentie voor de effecten van meditatie en natuur op de menselijke geest, maar oude meesters wisten het al lang. Er is niets nieuws onder de zon, maar blijkbaar blijven we hardnekkig vergeten.

 

Lijkt het je wat om te mediteren, maar je weet niet waar je moet beginnen? In de verkikkertribe op facebook starten we binnenkort met een meditatiecursus. Deelname is gratis. Je kunt je voor de groep aanmelden via www.facebook.com/groups/verkikkertribe

Breek dat gewoontedier en beweeg in je eigen richting. Nu ben jij aan de beurt.

Stel jezelf de juiste vragen

(leestijd: 5 minuten)

Sterre van Leer schreef dit voor psychologie magazine:

En ja hoor, de verveling slaat toe en meteen begint het grote mopperen. Dat straks ook de zomervakantie ons nog wordt afgepakt. Dat het belachelijk is dat de juf voor de klas moet zonder mondkapje. Of we nou eindelijk weer eens naar IKEA mogen (en jawel hoor, meteen rijen voor de deur, want Nederland is niet alleen kampioen mopperen maar ook kampioen consumeren-als-tijdverdrijf (Psychologiemagazine nieuwsbrief 30-4-2020):

Hoe langer deze coronatoestand duurt, hoe vervelender ik het vind. Het was zo bijzonder wat er gebeurde, wanneer maken we nou zoiets mee? Even was het leuk, maar het leuke is er nu wel van af. Dat zie ik ook om me heen. Steeds meer zie ik mopperende mensen. Mensen die de maatregelen als gevolg van COVID-19 zat zijn. De verveling slaat toe, we voelen ons beperkt in onze mogelijkheden en we willen terug naar “normaal”. Wat kunnen we doen?

Het is niet altijd zo geweest, maar ik heb geleerd om goede vragen te stellen aan mezelf. In onze trainingen en coachings maken we ook veel gebruik van deze waardevolle aanpak. Als je niet de juiste vragen stelt dreigt er namelijk het gevaar dat je het kernprobleem niet raakt, maar slechts aan de oppervlakte wat plak- en stutwerk verleent. Duurzame resultaten willen we, dus wil ik je uitdagen om een paar vragen te beantwoorden. Als we terug willen naar ”normaal” moet je antwoord geven op de vraag: Wat is normaal? Goed, we zullen het erover eens zijn dat een als clown verklede kat op een éénwieler niet normaal is, maar dat is niet waar ik het hier over wil hebben. Als je naar de vraag kijkt, lijkt deze gemakkelijk om te beantwoorden. Waarschijnlijk is je eerste ingeving zoiets als: gewoon zoals het was! De vraag is echter: Is dat normaal? Als je bedenkt dat er legio verandercoaches zijn, verandermanagement bestaat en dat goede voornemens vaak in februari alweer gesneuveld zijn, geeft dat misschien wel aan dat we als soort nogal moeite hebben met verandering. We willen dus niets liever dan “normaal, niets liever dan wat we al kennen. Ofwel we willen niet veranderen, ofwel het lukt ons niet om de gewenste verandering vol te houden. We zijn over het algemeen niet zo gek op verandering. Zeg eens eerlijk, hoe vaak ben jij dingen blijven doen omdat je ze altijd zo gedaan hebt? We zijn gewoontedieren en verandering is eng. Je weet wat je had, niet wat je krijgt. Dit geeft wat mij betreft een andere kijk op de vraag wat nu precies normaal precies.

Door de maatregelen als gevolg van COVID-19 zijn we op dit moment enigszins beperkt. We kunnen niet naar restaurants, cafés, voorstellingen, festivals, we mogen niet samenkomen enzovoort. Het voelt alsof “onze vrijheid ons wordt afgenomen”. Een goede vraag die je jezelf hierbij kunt stellen is: Wat is vrijheid? In deze eerste week van mei en het 75-jarig jubileum van onze vrijheid is deze vraag ook erg relevant. Het lijkt misschien een gemakkelijk te beantwoorden vraag. Waarschijnlijk is je eerste ingeving iets zoals: gewoon dat we kunnen doen wat we willen! Ik wil je vragen: Is dat vrijheid? Ik moet rondom het thema vrijheid altijd een klein beetje lachen als ik me bedenk dat we ons kleden volgens een bepaalde modetrend die we niet zelf hebben bedacht, dat we participeren in een economisch systeem dat we niet zelf hebben ontworpen, dat we ons houden aan afspraken die anderen hebben gemaakt, dat we doen wat onze baas van ons vraagt. Dan rijst bij mij de vraag: hoe vrij zijn we eigenlijk? We maken deel uit van iets dat veel groter is dan wijzelf. Of we dat nu willen of niet. Op veel dingen die op ons pad komen hebben we totaal geen invloed: het weer, verlies van gezondheid en geliefden, financiële tegenslag, dalende rente en stijgende huizenprijzen. Precies dit kunnen mensen niet aan, het feit dat we op veel dingen totaal geen controle hebben. Daarom creëren we schijncontrole. Op dat hele kleine stukje waar we denken een beetje controle uit te kunnen oefenen, gaan we helemaal los. Er worden boze stukken geschreven op internet en er worden boze reacties gegeven op media-uitingen en op sociale media. Er wordt veel geklaagd. Het geeft ons de illusie van controle op de situatie. Dat is veel minder beangstigend dan overgave, minder beangstigend dan acceptatie en berusting.

Bijna alle spirituele stromingen en alle verlichte meesters uit het verleden en heden ten dage, zeggen hetzelfde: vrijheid zit niet in controle over wat er op je afkomt, maar in jouw reactie op dat wat erop je afkomt. Wijze woorden, maar dan zit je nog steeds met dat gevoel of niet?

Nog een uitdagende vraag: wat zijn emoties en waar komen ze vandaan? Het antwoord hierop is niet zo simpel maar ligt in observatie en zelfonderzoek. Bij de Verkikkering zijn we erg enthousiast over meditatie. We zijn zelfs zo enthousiast dat we iedereen aanraden het te doen omdat er ons inziens geen andere methode is die je zo snel vooruit helpt als meditatie. Zijn in het nu en observeren wat zich aandient, zonder mee te gaan in het verhaal dat je erover vormt, is een geweldig effectieve manier om te onderzoeken wat emoties eigenlijk zijn. Je zal merken dat emoties sensaties in een bepaald deel van je lichaam zijn. Oké, lekker dan, maar wat heb ik daaraan, vraag je je misschien af. Wacht, het wordt beter. Als je bij die sensatie kunt blijven, zul je merken dat die sensaties niet statisch zijn, maar voortdurend veranderen. De vraag rijst dan waardoor ze worden veroorzaakt. Het zijn je gedachten. Gewoon dat wat je denkt. Echt, zo simpel is het. Het mooie van gedachten is dat je ze zelf kunt kiezen ook al denk je vaak van niet. Door meditatie kun je ervaren dat je gedachten hebt (en niet je gedachten bent) en dat ook deze komen, maar ook weer gaan. We hebben gedachten op basis van de dingen waarin we geloven, dingen die we horen in de sociale subclub waartoe we behoren, onze familie, vrienden en onze maatschappij. Het lastige met gedachten is dat ze zo snel gaan dat ze soms niet eens je bewustzijn passeren. Sommige van je overtuigingen zijn onbewust. Doordat je vasthoudt aan gedachten, houd je de emoties die daarbij horen in stand. Stel dat je gedachten hebt als: mijn vrijheid wordt me afgenomen door de COVID-19 maatregelen. Welke gevoelens heeft dat tot gevolg? Boosheid? Verdriet? Onmacht? Angst? Zijn die wenselijk voor je?

Ik zeg niet dat je lijdzaam moet toezien en vervallen in een grote apathische berusting. Natuurlijk ga je kijken waar je invloed ligt en deze gebruiken, maar kijk eerst eens naar jezelf. Stel jezelf de juiste vragen. Kijk naar je gedachten en kijk naar welke emoties die oproepen. Geloof jij werkelijk dat wat jij denkt dat normaal is, ook werkelijk normaal is? Geloof jij werkelijk dat wat jij denkt dat vrijheid is, ook werkelijk vrijheid is? En als alles dan is zoals jij denkt dat goed voor je is…dan komt er wel iets anders dat je onwenselijk vindt en zit je nog steeds met jezelf. Elizabeth Gilbert maakte daar een prachtig treffend filmpje over (schrijver, essayist en biograaf, o.a. bekend van haar boek “Eat, pray, love” dat in het Nederlands verscheen onder de titel “Eten, bidden, beminnen”). Het filmpje van Elizabeth Gilbert vind je HIER.

Er is altijd wel iets dat op ons pad komt dat we als onwenselijk bestempelen. Daarop hebben we voor het grootste deel geen invloed. Voordat we reageren op de gebeurtenis zelf, is het slim om eerst de juiste vragen te stellen. Onze ervaring is dat meditatie je sneller vooruit helpt dat wat dan ook. Als een raket schiet je naar de kern en voorkomt het dat je je pijlen richt op de buitenste laag alleen. Er is altijd wel iets, totdat jij met jezelf kunt zijn. Totdat je werkelijk vrijheid kunt ervaren in jouw reactie op de gebeurtenis in plaats van op de gebeurtenis zelf. Ik heb boze reacties afgezworen. Ze dienen me niet. Het geeft me ongezonde adrenaline en ik bereik er niets mee. Ik ervaar vrijheid in de keuze van mijn reactie, zodat ik invloed kan uitoefenen op de gebieden waar ik ook werkelijk invloed heb. Dat is voor mij vrijheid of ik nou naar IKEA mag of niet.

Waarom veel vitaliteitsprogramma’s niet het gewenste resultaat behalen

Er wordt veel geld besteed binnen organisaties en de overheid aan het vergroten van de vitaliteit van medewerkers om burn-outs te voorkomen, ze fitter te krijgen en duurzamer inzetbaar te hebben.

In de afgelopen decennia is hier een toename in te zien en wordt er steeds meer geld besteed aan sportabonnementen en vitaliteitsprogramma’s, maar toch wijst uit dat het aantal burnouts stijgt. 

Volgens Volksgezondheid.nl ervaart inmiddels 17% van de werknemers burn-out achtige verschijnselen. De zorguitgaven voor burn-outs zijn inmiddels 34 miljoen!  In de periode 2007-2018 is het percentage werknemers dat aangeeft burn-outklachten te hebben licht gestegen. Tot 2013 verliep de trend voor mannen en vrouwen vrijwel gelijk. Vanaf 2013 is er een iets sterkere stijging te zien onder vrouwelijke werknemers dan onder mannelijke werknemers die aangeven burn-outklachten te hebben. Dit blijkt uit de Nationale Enquête Arbeidsomstandigheden (NEA) onder werknemers (Hooftman et al., 2019). 

Dus waarom wordt er zoveel geld besteed aan burn-outs, maar komen er steeds meer mensen bij met burn-outs? Hoe kan het dat ondanks de vitaliteitsprogramma’s die overal beschikbaar zijn en worden aangeboden, het aantal burn-outs stijgt?

Hoe kan het dat medewerkers toch niet gaan sporten, al hebben ze een gratis sportfaciliteiten?

Waarom gaan ze niet gezonder eten, terwijl ze weten wat ze zouden moeten doen? 

Waarom nemen ze geen pauze?

Waarom blijven ze gestrest?

Waarom wordt er dan zoveel geld hier in gepompt met zo weinig rendement?

Nu, een eenduidig antwoord heb ik niet, daarvoor is dit onderwerp veel te complex. Maar dit zijn wel mijn gedachten erover.

Echt succes op het gebied van vitaliteit is volgens mij alleen te bereiken als de medewerkers intrinsiek gemotiveerd zijn en niet het gevoel krijgen dat ze ‘iets moeten doen’ zodat ze langer inzetbaar zijn voor het bedrijf of de organisatie. Want vaak gaat het hier mis. Er wordt de werknemer ‘iets’ opgelegd, wat, in de ogen van werknemer, weer bij het doe-lijstje komt, terwijl er al zoveel op het bordje van de werknemer komt.  Dat wat wordt ‘opgelegd’ (weliswaar onder de noemer ‘vrijwillige deelname’), is vaak in de vorm van een sportabonnement, een consult bij een diëtiste of een fietsplan.  

En daar doen sommige mensen aan mee. Of misschien wel het hele team. Maar gedurende het jaar, vallen er mensen af en is het ziekteverzuim nog steeds niet afgenomen. Hoe kan dit toch?

Laatst had ik een gesprek met een leidinggevende die me vertelde dat een werknemer graag, 1 dag per week thuis wilde werken omdat hij dan meer rust kon pakken en minder afleiding zou hebben van de afdeling. De leidinggevende wist niet goed wat te doen, want binnen de organisatie was dit niet gebruikelijk. Bovendien moest hij voor de rol wel op het werk zijn en wat zouden de andere medewerkers denken?   Ik heb deze leidinggevende uitgedaagd om buiten de kaders te gaan denken en zich af te vragen wat de bedoeling is van het werk van deze medewerker. Wat moet hij doen? Waar kan hij dat doen? Wat wil hij doen? Hoe doet hij het nu? Hoe kan het beter? Hoe vindt hij dat het beter kan? Wat heeft hij nodig om zijn werk goed te doen? Hoe kun je ervoor zorgen dat hij toch het werk een dag per week thuis kan doen? 

Wat er gebeurde, is dat het systeem van de organisatie (‘we hebben het altijd zo gedaan’) de leiding kreeg over wat nu eigenlijk de bedoeling is van deze medewerker: dat hij gezond, gelukkig en goed zijn werk kan doen.  En voor iedere werknemer is HOE hij dit kan doen, verschillend. 

Daarom werkt een ‘one size fits all’ vitaliteitsplan niet. 

Waar kun je volgens mij beter in investeren?

  • Vergroot het plezier op de werkvloer. Plezier vergroot natuurlijk de motivatie, bovendien activeert plezier dopamine, waardoor mensen meer leren en meer presteren. Maak een grap, een grol en doe eens wat vaker minder serieus. 
  • Investeer in relaties, échte verdiepende relaties. Lees hierover meer in ons blog: 3-tips-voor-betere-relaties-op-het-werk
  • Ga terug naar de bedoeling. Wat is de bedoeling van het vitaliteitsplan? Zodat je het hebt en het kunt ‘aftikken’?  Wat is de bedoeling van het vergroten van vitaliteit? Is het uiteindelijk niet omdat je mensen blij, gelukkig en gezond wil hebben? En mooi meegenomen is dat de duurzame inzetbaarheid hier ook door wordt vergroot? Straal uit naar je medewerkers dat je dit doet omdat je oprecht wilt dat de mensen gezond zijn en plezier hebben in hun werk, en niet omdat je alleen het ziekteverzuim wilt beperken. Mensen voelen dit namelijk feilloos aan.
  • Investeer in het vergroten van autonomie, competentie en relatie. Het dagelijks werk zorgt al dan niet voor de meeste stress. Als jij als leidinggevende er ‘altijd bovenop’ zit, en de werknemer een gevoel van autonomie wegneemt, zal dit voor stress zorgen. Als de medewerker niet het idee heeft goede relaties op het werk te hebben, vermindert dit het werkplezier en werklust. Laat de werknemer weten dat ze het kunnen en heb vertrouwen. 
  • Op het creëren van meer draagvlak onder de medewerkers; er zal geen éénduidig ‘one size fits all’ benadering zijn, want elk mens is anders en heeft andere waarden en drijfveren, zodat iedere medewerker iets anders nodig heeft.  Hoe krijg je dit draagvlak? Door afzonderlijk met iedere werknemer in gesprek te gaan. Ja, dit kost veel tijd maar a. mensen voelen zich gezien en gehoord, b. je zet ze in hun kracht doordat ze hun eigen doelen stellen  c. je bouwt aan de relatie wat ten goede zal komen aan het verminderen van stress.  
  • Als je gaat investeren in vitaliteit, het vergroten van werkgeluk of verminderen van de werkdruk,  is het per medewerker omschrijven van zijn of haar persoonlijke vitaliteitsdoel van belang. Leg het de werknemer niet op, maar laat het volledig uit de medewerker zelf komen. Investeer in het maken van concrete succesvolle doelen samen met je medewerker en laat de werknemer de regie hierin nemen, en wees oprecht geïnteresseerd in het behalen van de doelen. Kijk wat hij of zij nodig heeft om dit doel te behalen en kijk wat er ligt binnen jouw mogelijkheden om hem of haar hierin te ondersteunen.  

Succesvolle doelen voor elke medewerker behaal je doordat:

  • Je het doel laat bepalen onder de werknemers eigen controle én op zijn eigen initiatief
  • Het doel positief geformuleerd is
  • Het zintuiglijk specifiek omschreven én toetsbaar is. Hoe voelt het als jij het doel behaalt? Hoe ziet het eruit? En hoe wéét je dat het doel is behaald?
  • Is het ecologisch verantwoord? Oftewel, wordt de omgeving er ook beter van?
  • Is het tijdskader en context duidelijk?
  • Is de eerste stap gespecificeerd en haalbaar? Met een klein stapje beginnen vergroot het succes. 

“Leiders vertellen je niet wat je moet doen, die laten zien hoe het kan’

Marije ©

p.s. Wil je een ‘Zet je brein in voor minder werkdruk en meer werkgeluk’ bijwonen of hosten op jouw werk of binnen jouw organisatie? Laat het ons weten en lees meer hier

 

 

7 dingen die jou stress opleveren (die jij waarschijnlijk nog niet weet)

Stress is er in vele soorten en maten. Maar waardoor komt stress eigenlijk? We weten allemaal dat we zelf een rol spelen in stress en dan met name hoe wij reageren op situaties van buitenaf. Stress doordat we te weinig rust nemen of dat we teveel werk hebben.

De quote ‘je hebt geen invloed op de gebeurtenissen buiten je, maar wel hoe je erop reageert’ is hier natuurlijk op van toepassing. Jij bepaalt hoe jij reageert op een drukke agenda. Tenslotte kan een bepaalde gebeurtenis bij de ene zorgen voor stress terwijl de ander zijn schouders daarbij ophaalt.

Maar wat zijn nu stressbronnen die niet zo opvallend zijn, maar wel zorgen voor stress in je leven? Die wellicht zo onbekend zijn waarvan jij niet eens weet dat ze je stress opleveren.

We hebben externe stressbronnen en interne stressbronnen. Externe stressbronnen zijn stressfactoren die van buitenaf op ons afkomen. Niet alleen gebeurtenissen maar ook alles wat fysiek en mentaal op je afkomt. Interne stressbronnen zijn jouw eigen gedachten en overtuigingen die stress opleveren, bijvoorbeeld een bepaalde gedachte die je hebt kan een bepaalde stressvolle emotie opwekken, zoals traumatische en minder traumatische, doch impactvolle ervaringen. Michael Singer geeft een prachtige metafoor in zijn book ‘the Untethered Soul’; waarin hij het leven vergelijkt met het rijden in je auto op de snelweg. Alle bomen, huizen, dorpen en auto’s die je tegenkomt, staan voor alle ervaringen die je hebt in je leven. Totdat je een blauwe Peugeot ziet waarin je iets ziet wat je niet leuk vindt. Je rijdt door, maar elke keer als je later, of het 10 minuten later is of 20 jaar, een blauwe Peugeot ziet, denk je terug aan die gebeurtenis en voel je dezelfde emotie. Zo leven we vaak in ons bewustzijn in ons verleden. We worden getriggerd door iets waardoor we deze emotie herbeleven, terwijl de gebeurtenis allang voorbij is. Dit kan zijn door een geur, iets wat je ziet, iets wat je hoort of iets wat je voelt. We kunnen zo vaak onbewust in een stemming komen van het verleden, veroorzaakt door iets buitenaf.

Maar wat zijn externe stressbronnen die niet zo opvallend zijn maar die er wél voor zorgen dat jij in (vaak onbewust) in de stress schiet? Die stress veroorzaken op een dieper niveau, heel langzaam en onopvallend maar over de jaren heen een grote impact hebben op jouw stressniveau?

  1. Je relaties. ‘Spend time with someone who brings out the best in you, not the worst in you’.  De kwaliteit van je relaties bepaalt ook hoe gestrest je kunt zijn. Mensen om je heen die niet het beste met je voor hebben en die jou veel energie kosten, zorgen voor stress. Misschien kun je een poosje rationaliseren waarom je met deze mensen omgaat (misschien hebben ze jou wel nodig?), maar wat is daar de consequentie van op lange termijn? Omring je dus met mensen waar je ontspannen van wordt.  Maak eens een lijstje van de mensen met wie je omgaat en geef aan op een schaal van 0 – 10 hoe ontspannen of gestrest je van ze wordt en bepaal of je ze nog in je leven wil.
  2. Je omgeving. Waar je woont heeft een zekere impact op je stressniveau. Onderzoekers hebben ontdekt dat leven in de stad je brein beïnvloedt en dat 21% meer kans heeft op angsten (‘bevreesd zijn) en 39% meer kans heeft op stemmingsstoornissen. Waarschijnlijk is de oorzaak de drukte, het lawaai en sociale fragmentatie. (1). Zoek dus wat vaker de natuur op!
  3. Een niet zo’n opvallende maar wel een factor die een impact heeft op jouw lichaam, en dus ook op jouw stemming, is de lucht om jou heen. Hoe schoon is de lucht die je inademt? Hoe diep is de adem die jij neemt? Minuscule deeltjes in de lucht komen in jouw longen en jouw lijf moet dit er ook weer uit bonjouren. Bovendien nemen we vaak de ademhaling voor lief en ademen we niet diep genoeg. Zo reinigen we te weinig onze longen en dus ons lijf. In de natuur gaan is dus weer een goede oplossing, alsmede te leren om dieper te leren ademen (in schone lucht weliswaar).
  4. Je zelf-zorg regime. Heb je weleens gekeken wat er in jouw make-up, body-lotion, shampoo en douchegel zit?  Dit smeer je allemaal op je lijf, en die stoffen (bijvoorbeeld sodium laureth sulfaat, pak maar een fles shampoo) krijg jij in je lijf. Natuurlijk horen die niet in jouw lijf. Jouw lijf is heel capabel om dit los te laten, alleen na zoveel decennia’s in aanraking te zijn geweest met deze stoffen, ontstaat er een soort opbouw in jouw lijf. Je lijf heeft zoveel los te laten, dat het teveel is. Hierdoor ontstaat er fysieke stress. Je kunt je voorstellen dat als alle energie gaat naar het ‘detoxen’, je minder energie over hebt voor andere dingen. Je wordt moe en lusteloos. Een klein stapje om je lijf minder stress te geven, is door of zelf je shampoo en producten te maken (maar wellicht leidt dit ook tot stress ;-)), of door bewust te shoppen en producten te kopen waarin alleen natuurlijke middelen zitten, zodat je de ‘detoxlading’ voor je lijf beperkt.
  5. Je keuken. Wat stop jij in je lijf wat je lijf niet nodig heeft? In zoveel voedingsmiddelen en supplementen zijn stoffen gestopt die synthetisch en kunstmatig zijn en jouw lijf is daar niet dol op. Ook dit kan jouw lijf wel kwijt, daar is het zo geavanceerd voor, alleen wordt het lastig als we maar giftige stoffen blijven toevoegen door onze shampoo’s, wasmiddel, make-up, spaghetti-mixjes, pesticiden en kunstmatige smaakstoffen, dat ons lijf hier gestrest van raakt. Het is gewoon teveel.  Een andere, niet opvallende, bron van stress zijn onze pannen. Teflon ‘de anti-aanbak’ laag en aluminiumpannen zijn dan wel makkelijk, maar na elke maaltijd heb je daar ook wat van binnen, wat je lijf dus ook weer kwijt probeert te raken.  Je keukenkastjes opschonen lijkt dus wel een goed idee.
  6. Suiker. Suiker is gelinkt aan depressie. Suiker zorgt voor chronische ontstekingen in ons lijf, waardoor je lijf eigenlijk in constante stress is. Cut..out..sugar! (2)
  7. Rommel. Troep. Teveel troep. Onderzoek (3) wijst uit dat, vooral bij vrouwen, de cortisol levels stijgen als er troep (‘clutter’) is.  Nu herken ik dat enorm, ik vind een opgeruimd huis heerlijk en als ik dit niet heb en er weer vieze sokken rondslingeren of er lege chipszakjes liggen als ik na een dag werken thuiskom, merk ik wel dat ik daar wel eens last van kan hebben. Nu kan ik niet van mijn gezin vragen om het huis altijd netjes te hebben (haha, probeer ik soms best hoor), maar ik kan wel de manier waarop ik naar de troep kijk, veranderen. En wat ik kan opruimen en weggooien, doe ik dan wel.

We kunnen stress niet helemaal voorkomen in ons leven, maar hoe meer we ons bewust worden van de onbewuste stressbronnen in ons leven, hoe meer we kleine stapjes kunnen nemen om deze weg te nemen.

Welk stapje neem jij?

 

  1. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19624573
  2. http://www.feelguide.com/2015/01/06/new-research-discovers-tha-depression-is-an-allergic-reaction-to-inflammation/?fbclid=IwAR2viPvDw-5SHYkGORi_hK1z0eDtYCFizdmRLflJXpXQFYXh2FJ5NV6iN1A
  3. https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/19934011

Jezelf in de etalage: Ben je wat je voor elkaar hebt gekregen?

Ik heb een universitaire studie afgerond. De titel die daarbij hoort is doctorandus. Voor mijn naam mag ik drs. zetten. Ik zie het staan op officiële post en wanneer ik op de Hanzehogeschool inlog om mijn werk als docent te doen. Ben ik dat? Zijn mensen wat ze voor elkaar hebben gekregen? Zijn mensen waarvoor ze beloond zijn door anderen? Om meteen maar antwoord te geven; ja èn nee. Hoe dat zit? Daarvoor moeten we eerst de vraag beantwoorden: wie ben ik? En dat is me nogal een vraag. Er zijn mensen die over het beantwoorden van deze vraag hun hele leven doen en er zijn mensen die het antwoord hun hele leven niet zullen vinden.

Michael A. Singer legt het mooi uit in zijn spirituele bestseller “The unethered soul”, in het Nederlands vertaald als “Geluk zonder voorwaarden” . Hij neemt de lezer mee in een aantal vragen. Als ik ze toepas op mijzelf komt ik op het volgende uit. Wie ben ik? Ik ben Christian Jongedijk. Dus je bent een verzameling letters op papier of scherm? Nee, mijn naam is Christian Jongedijk en ik ben 43 jaar en ik woon in een klein dorpje in Drenthe genaamd Garminge. Ben je altijd zo oud geweest en heb je daar altijd gewoond? Nee, mijn naam is Christian Jongedijk, ik ben geboren op 29 april 1976 in Oosterwolde en heb daar het VWO gedaan. Na de middelbare school ben ik logopedie gaan studeren in Groningen en aansluitend heb ik Taalwetenschappen gestudeerd met als afstudeerrichting neurolinguïstiek/afasiologie. Ik heb bijna 15 jaar in de volwassenenrevalidatie en in ziekenhuizen gewerkt en nu werk ik als docent op de Hanzehogeschool bij de opleiding logopedie. Ik woon samen met mijn vriend in een klein Drents dorpje. Dus, je bent een verzameling van gebeurtenissen? Eh… Nee dat is het ook niet, want al had ik al die dingen niet gedaan of behaald, dan was “ik” er nog steeds. Toch? De vraag blijft dus: wie ben ik? Singer omschrijft het vervolgens zoals vele stromingen met hem dat “ik” de observeerder van dit alles is. Ik ben weliswaar degene die dit allemaal heeft meegemaakt, maar al waren de gebeurtenissen anders verlopen dan bestond “ik” nog steeds. Ik kán dus niet anders dan de observeerder zijn.

Nu weer terug naar mijn eerste vraag: is iemand wat hij of zij voor elkaar heeft gekregen? Volgens bovenstaande redenering dus niet. Toch zou je ook een “ja” kunnen krijgen als je het op de volgende manier ziet. Is iemand die schilderijen zou willen maken een schilder? Of is iemand die gezond zou willen eten, maar elke dag fastfood eet een gezond persoon? Het antwoord is hier overduidelijk “nee”. Willen/wensen en doen maakt hier het grote verschil. Voor mij is het antwoord op de vraag of je bent wat je doet daarom zowel ja als nee.

Ik zie mijn titel staan op mijn scherm en ik denk: dat ben ik..of toch niet. Nee, ik ben niet mijn titel. Ik ben niet mijn successen of mijn falen. Ik ben iemand die dingen heeft meegemaakt en ervaren. Ik ben iemand die vroeger de les van de gebeurtenis vergat, maar steeds meer de lessen van deze gebeurtenissen meeneemt. Daardoor groei ik. Daardoor ontwikkel ik me. Daardoor kan mijn “ik” de persoon observeren die ik nu ben en kan ik het leven observeren dat ik nu heb.

Je bent niet je gedachten, je hebt gedachten.
Je bent niet je emoties, je hebt emoties.
Je bent niet je lichaam, je hebt een lichaam.
Je bent niet je ziekte/aandoening, je hebt een ziekte/aandoening.
Je bent niet je successen of falen, je hebt successen of je faalt.

En wanneer je faalt, dan maakt je ziel een sprongetje van geluk. Het staat namelijk op het punt om iets te leren. Het staat op het punt om zich te ontwikkelen.

Denk hier eens aan als je jezelf op een verjaardag aan een vreemde hoort vertellen wat voor werk je doet en welke opleiding je hebt genoten. Je bent veel meer dan je behaalde successen of je falen. Het gaat er volgens mij om wat je ermee doet. Wat doe jij met je leven?

 

3 tips voor betere relaties op het werk

Van het hebben van leuke collega’s en goede relaties op het werk is bewezen dat het je geluk vergroot (1) , je productiviteit verhoogt (2) en je zelfs succesvoller maakt. Energie steken in vriendschappen op het werk is dus niet alleen belangrijk voor jezelf, maar ook voor leiders die het werkgeluk willen vergroten maar tegelijkertijd de productiviteit willen opschroeven.

Maar hoe doe je dit dan? Hier zijn 3 tips!

1. Ga verder dan de ‘koetjes en kalfjes’ gesprekken om echt betekenisvolle banden te creëren. Onderzoek wijst uit dat het stellen van doordachte, specifieke vragen kan helpen om diepere verbindingen te vormen (3). Deze vragen moeten dan natuurlijk wel oprecht worden gesteld en en oprechte interesse naar het antwoord is nodig, anders wordt het een ‘kunstje’ wat een ander op onbewust niveau zo oppikt en er alsnog geen authentieke verbinding ontstaat. Vraag jezelf dus af welke vragen jij kunt stellen om eens een ander gesprek te hebben dan ‘hoe was het weekend’ of ‘wat was het mooi weer dit weekend’. Vragen zoals:
– Waar ben je verder gepassioneerd over naast je werk?
– Wat was het mooiste wat je hebt meegemaakt deze week?
– Vertel me eens over je familie
– Welk boek lees je?

2. Stel je kwetsbaar op. Echte verbindingen gebeuren als je je kwetsbaar op durft te stellen, maar dit is niet altijd even makkelijk. Om je kwetsbaar op te stellen, zul je jezelf moeten laten zien. Maar onzichtbaarheid vinden we vaker fijn: tenslotte kun je minder worden aangevallen als je niet zichtbaar bent. Maar je open stellen en laten zien wie jij bent (met alle successen én falen) zorgt ervoor dat de ander zich herkent in jou. Deze wederzijdse herkenning zorgt voor diepere verbindingen. Ook het inzicht dat zowel succes en falen horen bij het leven en door deze met elkaar te delen, verbind je met elkaar op een dieper niveau. Wees eerlijk over dingen die je misschien (nog) niet zo goed kunt, en laat een ander je helpen. Ja ook zelfs als je een leider bent.
Kwetsbaarheid is een kracht, aldus Brene Brown, en als je als werknemers en leiders wilt inzien dat kwetsbaarheid geen zwakte is maar een ‘superpower’, zal de betrokkenheid van jezelf en anderen vergroot worden omdat de relaties zijn versterkt.

3. De essentie van het opbouwen van elke vorm van positieve relatie is tijd met elkaar doorbrengen – als je geen ervaringen deelt, zul je gewoon geen gemeenschappelijke basis kunnen vinden. Enerzijds doe je dit dus door elkaar de vragen te stellen, anderzijds door gewoon fysiek met elkaar te zijn. Organiseer een lunch club, ga samen sporten tijdens of na het werk of drink een kop thee of koffie samen. Je hoeft heus niet bij elkaar de deur plat te lopen na werktijd, maar het fysiek samen zijn zorgt voor een gemeenschappelijke basis.

Het investeren in de relaties op het werk is voor het vergroten van werkgeluk en productiviteit essentieel. Mensen willen zich geaccepteerd voelen (voor wie ze zijn), zich veilig voelen en het gevoel hebben erbij te horen. Als er aan deze behoefte is voldaan, ontstaat er ruimte voor groei en ontwikkeling.

Bronnen
1. https://www.apa.org/gradpsych/2012/01/relationships
2. https://www.businessinsider.nl/annie-mckee-friends-work-coworkers-vital-2017-9?international=true&r=US
3. https://www.hbs.edu/faculty/Publication%20Files/Huang%20et%20al%202017_6945bc5e-3b3e-4c0a-addd-254c9e603c60.pdf
4. ThriveGlobal

Waarom jij dit jaar wél je doelen behaalt.

Dit jaar gaat het je wel lukken. Genoeg van de oliebollen en overtollige kerstkilo’s, dit jaar is van JOU!
Waarom behaal je jouw doelen dit jaar wel?

1. Omdat je glashelder hebt wat je wilt. Je weet precies waar je naartoe wilt en wat je wilt bereiken. Je kunt het voelen, je ziet het en je weet gewoon hoe het is om ze te bereiken. Elke dag sta je op met een aanstekelijk enthousiasme. Je voelt je gedreven en positief. Je laat je niet door een ‘tegenslag’ weerhouden. Nee, je ziet deze zogenaamde tegenslagen als mogelijkheden en gebruikt ze om ervan te leren.

2. Omdat je dit jaar de tijd neemt om aan je eigen ontwikkeling want dat is het belangrijkste wat er is. Je realiseert je dat dit begint met je bewust te worden van je patronen die je altijd in de weg zaten.

3. Je plant tijd in voor jezelf. Je gaat eindelijk de dingen doen die jij belangrijk vindt in plaats van te luisteren naar ‘wat anderen belangrijk vinden’. Je realiseert je dat je hier op de wereld bent om jezelf te zijn, en niet een ander.

4. Je zegt nu eens ‘JA’ tegen jezelf en ‘NEE’ tegen anderen. Punt uit.

5. Omdat je jezelf eindelijk om 1 zet. Het is waar: je kunt alleen voor anderen zorgen als je zelf wat hebt te geven! Een betere wereld begint écht bij jezelf. Dit jaar draait om jou en dus ook om anderen.

6. Omdat je het besluit hebt genomen dat je je doelen haalt. Het gaat gewoon gebeuren. Succes is een besluit.

7. Omdat je niet meer luistert naar je oude verhalen die altijd in je hoofd rondspoken. Je luistert niet meer naar ‘ik kan het niet’. Je creëert doelbewust een nieuw verhaal. Een nieuw verhaal van jouw toekomst waarin je glashelder hebt wat je hebt.

8. Omdat je je ‘goed voelen’ een prioriteit maakt in jouw leven. Alle keuzes die je maakt, zijn gebaseerd op je ‘buikgevoel’. Je weet dat het kan omdat het goed voelt. Bij iedere keus die je moet maken ga je na of het goed voelt. Voelt het goed en doe je er anderen niet mee pijn? Dan doe je het gewoon!

9. Omdat je af en toe gewoon stil bent en in contact komt met wat JIJ wil in plaats van naar wat anderen (van jou) willen. Je weet wat je belangrijk vindt en wat je drijft en je handelt daarnaar. Je mediteert om antwoorden te krijgen op die prangende vragen die alleen met je hoofd niet op te lossen zijn.

10. Omdat je je nu toch echt realiseert dat je niet op de wereld bent om je klein te houden. Je weet dat je hier bent om je volle potentie te leven. Omdat je terug wilt kijken op een leven waar je trots op kunt zijn. Omdat je geen spijt wilt hebben van de dingen die je NIET hebt gedaan. Omdat je weet dat je het waard bent om succesvol te zijn, op JOUW manier!

11. Omdat je nu weet dat je het brein in moet zetten voor succes. Omdat je weet dat je andere wegen moet ontdekken, want de oude manieren werken niet meer. Je realiseert dat het waanzin is om hetzelfde te proberen en een ander resultaat te verwachten. Dus dit keer probeer je eens wat anders en daardoor lukt het je dit jaar wél.

Zweverig, wat is dat?

In mijn werk als hogeschooldocent geef ik o.a. lessen in het domein stem. Ik kan me nog goed herinneren toen ik als student mijn eerste stemcollege volgde, dat de docent zeer gewichtig de woorden sprak: de stem is de spiegel van de ziel. Er volgde een welbetekendende stilte en we begrepen allemaal dat dit wel heel erg waar èn belangrijk moest zijn. Nu ik zelf doceer haal ik deze anekdote nog wel eens aan. Hij staat garant voor een beetje luchtigheid en gelach, maar ik laat de waarheid van deze uitspraak altijd wel even doordringen door zo’n zelfde welbetekenende stilte. Want is het niet waar dat wanneer iemand zich niet helemaal lekker voelt, dat je dat kunt horen aan de stem? Als iemand zenuwachtig is en gespannen, hoor je dat aan de stem. Wanneer iemand verdrietig is of zich somber voelt, kun je dat vaak horen aan de stem. Het mooiste voorbeeld daarvan vind ik nog wel dat je iemand aan de telefoon kunt horen vragen: gaat het wel met je? Zelfs zonder visuele ondersteuning is er blijkbaar iets op te merken aan iemand zijn stem. Gelukkig, iets dat zo zweverig klonk wordt door deze voorbeelden opeens niet zo zweverig meer. Dat is blijkbaar waar we een hekel aan hebben. We houden niet van zweverig. We zijn in Nederland vooral nuchter en praktisch, iets dat blijkbaar het tegenovergestelde suggereert.

Ik geef een praktijkles stem en daarin leid ik studenten van adem en de bewustwording van ademing, naar bewegen en vervolgens naar stemgeven. Daarbij geef ik soms instructies die een beroep doen op het voorstellingsvermogen, zoals bij ontspanningsoefeningen. Het doel van deze oefening is om de blik naar binnen te richten en te ervaren wat er gebeurt, om te voelen wat er is. Er zijn in dit stadium vaak al een paar studenten die afhaken: sjonge wat is dit zweverig zeg! Dan ga ik een stapje verder en leid ik de studenten door een aantal simpele yoga-bewegingen tot de zonnegroet. In de zonnegroet volgen de verschillende houdingen (asana’s) elkaar in een vloeiende beweging op en de ademing gaat als vanzelf ter ondersteuning van de bewegingen mee. Daar is het me als stemdocent om te doen, die fysiologische gevolgen van beweging, van het creëren van natuurkundige bovendruk en onderdruk waardoor de adembeweging tot stand komt. Toch haakt hier nóg een deel van de studenten af: dit is echt te zweverig voor mij, hier ben ik te nuchter voor!

We leven in een tijd en een maatschappij waarin denken is verheven tot het allerbelangrijkste. Denk goed na voor je iets doet! Denk toch eens na! Logisch toch? Denk na over de consequenties! Zonder dat ik iets uitleg in die les en ik de studenten door de bewegingen heen leid, gaan studenten ratelen in hun hoofd. Ze zoeken een betekenis en ze stuiten op onbewuste overtuigingen. Het valt niet te rijmen met wat ze weten en wat ze denken. Oh nee, het rijmt toch met iets: de (vaak onbewuste) overtuiging dat yoga, niet cognitieve en voelende activiteiten in de categorie zweverig vallen.

Maar wat is zweverig? Denken doen we met ons hoofd. Letterlijk gezien is dat het meest “zwevende deel” van ons lijf. Daarnaast zijn veel gedachten die we hebben niet eens waar. Je denkt bijvoorbeeld: wat ben ik toch een oen, ik kan dat nooit, dat is niet voor mij weggelegd. Is dat waar? Ook de oorzaak-gevolg redenaties die we uitdenken kunnen hardnekkig gebaseerd zijn op “wijzen naar een ander om met onszelf te kunnen leven”. Zij is gewoon altijd zo stom. Als hij niet dat en dat had gezegd dan.. Dit soort redenaties nemen we onder de loep binnen een ander specialisme dat ik als docent heb: reflectie. Daar ontdekken we dat deze cognitieve verwerking van de werkelijkheid helemaal niet zo onomstotelijk vaststaat als we denken. Weg fundament! Nog meer zwevend dan het letterlijke zweven op de nek.

Gelukkig leren we. We leren ook omdat de situatie die was ons niet meer dient. Zo ontstaat er noodzaak om te stoppen en je gedachten te onderzoeken wanneer je niet meer verder kunt. Mensen met bijvoorbeeld een burn-out kunnen daarover meepraten. Dán bestaat er noodzaak. Zou het leven ook bedoeld kunnen zijn om te leven? Om te ervaren? Om te voelen? Gedachten gaan over het verleden of over de toekomst, maar het leven is nu. Natuurlijk willen we van pijn en vervelende gevoelens af, maar we weten ook dat wanneer we deze wegstoppen, verdoven of negeren ze hoe dan ook vroeg of laat de kop weer opsteken. Gevoelens (energie) zetten zich vast in het lichaam. We ervaren pijn in schouders, rug en hoofd, maar wat zou er gebeuren als we durven te voelen? Wat zit er achter de ongemakkelijkheid van het voelen van vervelende gevoelens? Ik ga het je zeggen: de zon schijnt daar. Wanneer je gevoelens voelt, dan houd je niks vast en doe je waarvoor gevoelens bedoeld zijn: ze voelen. Je maakt plaats voor vrijheid de schijnende zon. Dat is wat ik mijn studenten meegeef. Voel de ongemakkelijkheid, voel de pijn, voel je spieren, voel je lichaam en wees bewust. Kom uit je hoofd en word meer gefundeerd en aards dan ooit.

Hoe eet je voor een gezond brein (en 3 tips!)

Ik krijg regelmatig de vraag wat ik eet en leg dan uit dat ik voeding eet dat leeft, dat nog herkenbaar is en zo dicht mogelijk bij de natuur. Mijn voedsel wil ik nog herkennen zoals het in de natuur voorkomt.

Maar naast dit, is er nog een aantal dingen die ik doe om niet alleen fit te blijven, maar ook om een gezond en helder brein te hebben. Ik merk namelijk dat als ik een periode heb waarin ik even wil snoepen, ik ook minder helder kan nadenken en het is alsof er een soort wolk voor mijn bewustzijn zit.

Volg ik gewoon mijn ‘protocol’, dan voel ik me gewoon het best en het meest helder.

Voeding heeft dus niet alleen invloed op je lijf maar natuurlijk ook op je brein: op je denken en dus ook de keuzes die je maakt.

Een jaar of 6 geleden inmiddels heb ik mijn levensstijl compleet omgegooid. Ik kwam erachter dat ik niet gezond was: ik was vrijwel altijd in een gestreste staat, mijn lichaam stond altijd ‘aan’. Daarnaast voelde ik me vaak depressief. Ik gooide mijn levensstijl om stap voor stap. Ik begon met het weggooien (letterlijk: een vuilnisbak vol met snoep, verpakt voedsel en suiker) van verwerkt, goedkoop eten en begon alles zelf te maken. Ik besloot een opleiding te doen tot food coach, omdat ik zo nieuwsgierig was naar hoe ik, en mijn familie, zo gezond mogelijk kon eten.

 Ik stopte met gluten en met melk en langzaam begon ik paleo te eten. Paleo is het ‘jagers/verzamelaars’ dieet: ook wel bekend als het paleolithische dieet of holbewoner dieet. Het menselijk lichaam heeft zich al meer dan 2 miljoen jaar ontwikkeld met wat we gewoon in de natuur tegenkwamen: vlees van wild, vis, groenten, wilde vruchten, eieren en noten. Ofwel: eet wat je tegenkomt in de natuur.

Mijn lijf veranderde, ik werd fitter en sterker. Ik dacht dat ik me niet beter kon voelen. De wolk voor mijn bewustzijn verdween steeds meer. Toch was ik vaak nog redelijk gespannen en ook moe.

Totdat ik in contact kwam met een holistische tandarts. Ik had sinds mijn jeugd een aantal amalgaamvullingen en wortelkanaalbehandelingen. Mijn tanden waren niet echt in goede staat. Hij legde mij uit dat als ik daar niks aan zou doen, mijn gezondheid negatief beïnvloed zou worden. Het was een hele investering, maar onder begeleiding van deze tandarts startte ik een protocol dat 2 jaar zou duren. De tandarts verwijderde mijn amalgaamvullingen (amalgaamvullingen bevatten mercury, een van de meest giftige stoffen op aarde. Dat had ik in mijn mond en elke dag slikte ik wat mercury in…) en verwijderde de kies met de wortelkanaalbehandeling. Daarnaast werd ik op een streng dieet gezet, wat ik uiteindelijk heb overgenomen als levensstijl. Het dieet bestond uit 3 maaltijden per dag, voornamelijk paleo, maar met een beperkte aantal koolhydraten en veel vet.  Dat was best even pittig. Mijn lijf was, ondanks een jaar of wat paleo, zo gewend aan het verbranden van koolhydraten, dat ik door een stevige afkickperiode ging. Ik weet nog dat ik in het begin zo vermoeid was, ik begreep er niks van.  De tandarts legde me uit dat ik aan het detoxen was: mijn lijf was allemaal afvalstoffen aan het uitscheiden uit de spieren en de organen, dat ik me vermoeid voelde. Naast het eten deed ik ook allemaal detoxes zoals vitamine C – flushes en ghee flushes.

Na een jaar of 2 voelde ik me ‘on top of the world’!  Ik merkte dat het eten van weinig koolhydraten en veel meer vet, de sleutel was tot me fit voelen.

Ik hoor vaak dat mensen koolhydraat arm gaan eten, en ze zich vaak lusteloos en moe voelen. Ook is het moeilijk vol te houden. Ik vraag dan: wat gebruik jij als energiebron? Die vraag begrijpen ze niet altijd.

Laat het me uitleggen.

In de laatste jaren zijn we “gebombardeerd” met het idee dat vet slecht voor ons is. Ons is vele jaren verteld om volgens de schijf  van vijf of voedselpyramide te eten, dat is gebaseerd op het standaard Amerikaanse dieet (en hier en daar aangepast).   Deze schijf van vijf adviseert koolhydraten als verbrandingsstof en weinig vet, want dat zou slecht zijn voor het hart (er zijn inmiddels talloze onderzoeken die het tegendeel bewijzen, volg de Resources onderaan). Maar niks is minder waar: als we vet beginnen te verbranden voor energie, heb je veel langer energie. Insuline speelt hier een hele belangrijke rol in.

Insuline maakt deel uit van een complex hormonaal en neuraal systeem dat alle delen van het lichaam aantast en wordt geproduceerd door de alvleesklier. Het helpt bij het reguleren van voedingsstoffen en energie rond het lichaam.  Het is de hoofdtaak om glucose (koolhydraten) in de cellen te plaatsen zodat het voor energie kan worden gebruikt.

Door koolhydraten gaat je bloedsuikerspiegel namelijk omhoog en omlaag, met pieken en dalen, zorgend voor korte energie ‘spikes’, maar hierdoor moet de alvleeskleer heel hard werken. 

 

Zoals je in de grafiek kunt zien, kun je zien dat koolhydraten (zoals brood, rijst, enz.) je bloedsuiker na het eten verhogen. Het betekent dat je alvleesklier veel werk moet verzetten om die koolhydraten te verwerken. Je zult een opleving voelen nadat je de koolhydraten hebt gegeten, maar binnen een uur of twee is je bloedsuikerspiegel erg laag (vanwege de insuline) en heb je weer honger.. en je zult vet opslaan.

Je kunt ook zien dat eiwitten en vetten niet zo veel de bloedsuiker verhogen. Vooral vetten hebben nauwelijks invloed op je bloedsuikerspiegel. Dat betekent dat er MINDER insuline nodig is om glucose in de cellen te verplaatsen. Dus als je minder koolhydraten eet, en meer vetten, zorg je ervoor dat je bloedsuiker stabiliseert. Je lijf gaat dan vet gebruiken als energiebron, maar dan moet je wel vetten eten.

Want een uitgebalanceerde bloedsuikerspiegel zorgt ervoor dat je:

– geen honger hebt

– je minder behoefte hebt aan suiker en snacks

– Minder moe bent en meer energie hebt (gedurende de hele dag, dus geen ‘after dinner dips’ of je echt koffie nodig hebt rond 10 uur ’s ochtends)

– Minder stemmingswisselingen ervaart

– gewicht verliest

– minder vatbaar bent voor ziekten en aandoeningen

Je kunt je voorstellen dat als je dus je bloedsuiker stabiliseert en vet gaat verbranden voor energie in plaats van koolhydraten, dit ook goed werkt voor je brein.   Het was dus geen wonder dat ik me steeds beter ging voelen! 

Na verloop van tijd kwam ik in aanraking met Intermittent Fasting. Dit houdt in dat je tussen de 16 en 18 uren per etmaal vast, en in de andere 8 tot 6 uur kunt eten. Intermittent Fasting heeft talloze voordelen (zie hier 4) zoals betere slaap, het helpt ontstekingen tegen en helpt het hongerhormoon te onderdrukken. Wat er ook gebeurt, is dat je lijf door het vasten vetten gaat verbranden in plaats van koolhydraten. Hierdoor krijg je veel meer energie. Wetenschappelijk onderzoek heeft ook aangetoond dat Intermittent Fasting de ‘Brain Derived Neurotrafic Factor (BDNF) verhoogt, dat verantwoordelijk is voor het groeien van nieuwe neuronen en nieuwe verbindingen aangaat in het brein. Hierdoor is het een natuurlijk antidepressivum.

Ook helpt intermittend fasting bij het jonger blijven van je brein.  Lees meer hier voor de voordelen van Intermittent Fasting voor je brein.

Inmiddels vast ik al een aantal jaren en is het voor mij een levensstijl geworden. Op de enkele keren dat ik mijn vasten en eetpatroon breek op bijvoorbeeld op vakantie (een lekker ijsje in Italie of zo…) of chocolade neem (ook ik geniet van de geneugten des levens), val ik na verloop van tijd weer terug op dit eetpatroon en levensstijl omdat ik me dan gewoon echt het allerbest voel. Niet alleen in mijn lijf, maar ook in mijn hoofd. 

Hoe kun jij beginnen om je brein te voeden? Hieronder 3 tips!

  1. Begin met het uitruimen van je voorraadkasten, keukenkastjes en je koelkast. Gooi alles weg dat verpakt is. ‘Out of sight, out of mind’. Als je het niet in de kast hebt liggen, kun je het ook niet eten, dus zul je betere keuzes maken die wel beschikbaar zijn. Vul je koelkast met verse groenten, eieren, ‘grassfed’ vlees (als je vlees eet, maar je kunt dit ook prima doen als je vegetariër bent) en boter. Koop ongebrande noten als snack.
  2. Neem kleine stapjes. Verwacht niet van jezelf dat je in 1 dag over kunt stappen. Neem er de tijd voor en kijk welk stapje je nu kunt nemen. Begin bijvoorbeeld met het stoppen met eten van verpakt voedsel voordat je je hele eetregime omgooit.
  3. Maak het simpel en doe niet moeilijk. Ja, je hebt feestjes, netwerkochtenden, verjaardagen en noem maar op. Verwacht niet van jezelf dat je gelijk alles goed moet doen. Pak het beste voedsel dat je op dat moment kunt nemen en geniet ervan.

 

Meer weten?

Marije is NLP Master Practitioner, NLP Coach en gecertificeerd Food Coach. Stel je vragen gerust!

Resources:

  1. https://lowcarbdownunder.com.au/resources/
  2. https://www.medicalnewstoday.com/articles/322194.php#1
  3. http://www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/18805103
  4. https://www.mercola.com/infographics/intermittent-fasting.htm
  5. https://neurotrition.ca/blog/intermittent-fasting-better-brain-health

E-book Regie, Focus, Energie

Vanaf nu is ons eerste e-book gratis te downloaden. Regie, focus, energie, is de titel en we geven je hierin 10 tips om je brein handig in te zetten voor meer regie, focus en energie. Als neurolinguïst en master NLP, geven we je de neurologische achtergronden waardoor je begrijp waarom gewoonten zo hardnekkig zijn maar leggen we ook uit hoe je hoe je daarmee breekt. Ben je benieuwd hoe je nieuwe neurologische circuits aanlegt? Hoe je je brein kunt inzetten voor de dingen die jij belangrijk vindt? Gratis downloaden op onze website: www.deverkikkering.nl